Author: Narayan Sapkota

SEE दिने विद्यार्थीका लागि उत्कृष्ट पुस्तक (“Science and Technology SEE Practice Book for Grade 10”)

लेखक: नारायण प्रसाद सापकोटा र बुद्ध प्रसाद गौतम यस पुस्तकका प्रमुख विशेषताहरू तल दिइएका छन्: SEE लक्षित अभ्यास – कक्षा १० का विद्यार्थीलाई SEE (Secondary Education Examination) मा उत्कृष्ट तयारी गराउन विशेष रूपमा तयार गरिएको। पाठ्यक्रमअनुरूप सामग्री – नेपाल सरकारद्वारा निर्दिष्ट नयाँ पाठ्यक्रम (२०७७/२०७८) अनुसार सम्पूर्ण विषयवस्तु समेटिएको। अभ्यासका भरपूर प्रश्नहरू – बहुबहुकल्पिक ( MCQs), अतिछोटा प्रश्नहरू (Very Short Answer), छोटा प्रश्नहरू (Short Answer) र विस्तृत (Long Answer) प्रश्नहरू प्रयोगात्मक अभ्यास र अवधारणात्मक प्रश्न चित्र–आधारित प्रश्न, संख्यात्मक प्रश्न र परिभाषात्मक अभ्यासहरू SEE शैलीमा मोडल प्रश्नपत्रहरू – वास्तविक परिक्षाको ढाँचामा आधारित नमूना प्रश्नपत्रहरू राखिएको, जसले विद्यार्थीलाई परीक्षा–पूर्व अभ्यासमा सहयोग…

निजी विद्यालयमा नयाँ शिक्षक र पुराना शिक्षकको सहकार्य: अनुसन्धान-आधारित विश्लेषण

नारायण प्रसाद सापकोटा लेखक ! शिक्षक ! ट्रेनर ! शिक्षा कर्मी सारांश (Abstract) निजी विद्यालयमा नयाँ र अनुभवी शिक्षकबीचको सहकार्यले शिक्षा गुणस्तर, शिक्षक व्यावसायिक विकास, र विद्यार्थी उपलब्धिमा उल्लेखनीय सुधार ल्याउँछ। अनुसन्धानहरूले देखाएका छन् कि संरचित मेंटोरिङ, पेशागत शिक्षण समुदाय (Professional Learning Communities — PLCs), र पाठ-अध्ययन (Lesson Study) जस्ता मोडेलहरूले दुवै पक्षका शिक्षकहरूलाई सिक्न र विद्यार्थी सिकाइलाई सुधार गर्न मद्दत गर्छन् (DuFour & Eaker, 1998; Ingersoll & Strong, 2011)। नेपालका केही अध्ययनहरूले पनि विद्यालय नेतृत्वको समर्थन, समयको व्यवस्था, र पारदर्शी फिडब्याक संस्कृतिले सहकार्यलाई स्थायी बनाउन योगदान पुर्‍याउने देखाएका छन् (Neupane, 2022)। यस लेखमा सैद्धान्तिक आधार, अनुसन्धान प्रमाण,…

Reflective Teaching Practice: प्रभावकारी कक्षा व्यवस्थापनको एक गहकिलो उपाय

Narayan Prasad Sapkota Writer परिचय : शिक्षण एउटा सतत् सुधारको प्रक्रिया हो । प्रत्येक शिक्षकको दायित्व केवल पठनपाठन गराउनु मात्र होइन, शिक्षक स्वयंको अभ्यास, पद्धति, र दृष्टिकोणलाई समय समयमा पुनरावलोकन गर्दै अझ प्रभावकारी कक्षा व्यवस्थापन र शिक्षण प्रविधिको विकास गर्नु हो । यसै क्रममा, "Reflective Teaching Practice" अर्थात् 'परावर्तित शिक्षण अभ्यास' आजका शिक्षकहरूका लागि अत्यन्त आवश्यक अभ्यासको रूपमा स्थापित भएको छ । यो शिक्षण अभ्यास शिक्षण सिकाइ प्रक्रियामा शिक्षकले आफूले प्रयोग गरेका विधि, व्यवहार, रणनीति तथा कक्षाको समग्र अवस्था प्रति आत्म-विश्लेषण गर्दै शिक्षण क्षमतामा निरन्तर सुधार ल्याउने प्रक्रिया हो । परावर्तित शिक्षण अभ्यासको महत्व परावर्तित शिक्षण अभ्यास शिक्षकको…

गुरू पूर्णिमाको महत्व र आधुनिकताको प्रभाव

भूमिका: गुरू पूर्णिमा हिन्दू, बौद्ध र जैन धर्ममा विशेष सम्मानको दिन हो, जसमा गुरू अर्थात् शिक्षकको योगदानलाई सम्झने, सम्मान गर्ने र कृतज्ञता प्रकट गर्ने गरिन्छ। विशेषगरी हिन्दू धर्ममा यस दिनलाई महर्षि वेदव्यासको जन्मजयन्तीका रूपमा पनि मनाइन्छ। उनी वेद, पुराण, महाभारत जस्ता ग्रन्थका रचयिता मानिन्छन्। गुरू पूर्णिमा ज्ञानको दीप जलाउने, मार्गदर्शन दिने गुरूहरूलाई सम्झिने एक पवित्र अवसर हो। तर, जति समय अगाडि बढिरहेको छ, त्यति नै गुरूको भूमिकामा परिवर्तन आउँदै गएको देखिन्छ। आधुनिकता, प्रविधि र सामाजिक परिवर्तनले गुरू पूर्णिमाको परम्परागत महत्वमा प्रभाव पारिरहेको छ। गुरूको परम्परागत भूमिका: पारम्परिक समाजमा गुरू केवल शैक्षिक ज्ञान दिने व्यक्ति मात्र थिएनन्, उनी आध्यात्मिक,…

Let’s Know about EDUCATIONAL PHILOSOPHIES

1. *Behaviorism:* Focuses on observable behaviors, suggesting learning is a result of stimuli and responses. 2. *Cognitivism:* Emphasizes mental processes like thinking, memory, and problem-solving as central to learning. 3. *Constructivism:* Posits that learners actively build knowledge by interacting with their environment and experiences. 4. *Humanism:* Prioritizes the holistic development of individuals, emphasizing personal growth and self-actualization. 5. *Connectivism:* Acknowledges the role of technology and networks in shaping learning, emphasizing the importance of connections and digital resources. 6. *Multiple Intelligences:* Introduced by Howard Gardner, it suggests that intelligence is not a single entity but a combination of various…

Trauma of Using Bloom’s Taxonomy in the School Education of Nepal

Narayan Prasad Sapkota , Educator I Trainer I Teacher I Writer IntroductionBloom’s Taxonomy, introduced in 1956 by Benjamin Bloom and later revised by Anderson and Krathwohl (2001), is a hierarchical classification of learning objectives that educators use to guide the development of curriculum and assessments. It classifies learning into six cognitive domains: Remember, Understand, Apply, Analyze, Evaluate, and Create. While the taxonomy is widely accepted and praised globally, its application in the context of Nepal's school education system has often brought challenges—and even trauma—for both teachers and students. Context of Bloom’s Taxonomy in Nepal The Curriculum Development Centre…